Đơn xin tị nạn tại Vương quốc Anh: các câu hỏi thường gặp

1. Tị nạn là gì?

Tị nạn là một hình thức bảo vệ do Chính phủ Vương quốc Anh cấp cho các cá nhân đã phải rời bỏ quốc gia của mình vì lý do sợ bị ngược đãi và không thể trở về. Hình thức bảo vệ này dựa trên luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Người tị nạn năm 1951. 

Điều kiện đủ để xin tị nạn

Để đủ điều kiện xin tị nạn tại Vương quốc Anh, một cá nhân phải: 

• Có mặt tại Vương quốc Anh
• Không thể sống an toàn ở bất kỳ khu vực nào trong quốc gia của mình 
• Đã rời bỏ quốc gia của mình và không thể trở về vì sợ bị ngược đãi 
• Chứng minh rằng họ đang bị ngược đãi dựa trên: 
  • Chủng tộc
  • Tôn giáo
  • Quốc tịch
  • Quan điểm chính trị 
  • Tham gia vào một nhóm xã hội cụ thể

Quy trình

a. Phỏng vấn sàng lọc 

• Bước đầu tiên là phỏng vấn sàng lọc, nơi Bộ Nội vụ sẽ: 
  • Chụp ảnh và lấy dấu vân tay của bạn 
  • Kiểm tra các giấy tờ tùy thân của bạn 
  • Đặt các câu hỏi cơ bản về:
    • Bạn đến Vương quốc Anh như thế nào
    • Lý lịch của bạn
    • Tình trạng sức khỏe của bạn 
    • Bạn có cần hỗ trợ về nơi ở không

b. Phỏng vấn chính thức 

• Đây là cuộc phỏng vấn chính thức, nơi bạn:
  • Giải thích chi tiết lý do tại sao bạn xin tị nạn 
  • Trình bày bằng chứng hỗ trợ cho yêu cầu của bạn 
  • Có thể có đại diện pháp lý 
  • Có quyền sử dụng phiên dịch nếu cần 
  • Cung cấp tất cả các tài liệu và thông tin liên quan 

Kết quả mong đợi

• Khi được cấp tị nạn, những người xin tị nạn thành công sẽ nhận được một gói quyền lợi và cơ hội toàn diện tại Vương quốc Anh. Ban đầu, họ sẽ được phép ở lại đất nước này trong vòng năm năm, trong thời gian đó họ có thể làm việc ở bất kỳ nghề nghiệp nào họ chọn. Những người này có quyền tiếp cận đầy đủ hệ thống phúc lợi và dịch vụ công cộng của Vương quốc Anh, và họ cũng có cơ hội quý giá để xin cho người thân của mình đoàn tụ qua quy trình đoàn tụ gia đình. Sau khi hoàn thành 5 năm đầu tiên, họ có thể xin quyền cư trú vĩnh viễn tại Vương quốc Anh, hay còn gọi là quyền cư trú không giới hạn, giúp họ định cư lâu dài tại đất nước này. 

2. Tôi có thể đi làm khi xin tị nạn không?

• Không, theo luật hiện hành, người xin tị nạn không được tham gia công việc trả lương trừ khi đơn xin tị nạn của họ đã bị trì hoãn hơn 12 tháng mà không có quyết định, khi đó họ có thể xin phép làm việc và chỉ được làm các công việc có trong danh sách nghề thiếu hụt. 

3. Tôi cần bao nhiêu người bạn để hỗ trợ đơn xin tị nạn?

• Số lượng bạn bè hỗ trợ không quan trọng đối với yêu cầu tị nạn. Điều quan trọng là có thể tìm được các lời khai hoặc chứng cứ từ những người có thông tin đầu tiên về sự ngược đãi mà người xin tị nạn phải đối mặt. Các lời khai này cần phải được chứng nhận và thu thập theo tiêu chuẩn pháp lý. Vì vậy chất lượng quan trọng hơn số lượng trong trường hợp này.

4. Sẽ có bao nhiêu cuộc phỏng vấn trong quá trình này?

• Thông thường, sẽ có hai cuộc phỏng vấn.
  
  • Một cuộc phỏng vấn ban đầu gọi là Phỏng vấn Sàng lọc để Bộ Nội vụ ghi nhận thông tin của người xin tị nạn và một cuộc phỏng vấn thứ hai gọi là Phỏng vấn Chính thức.
    
  • Có thể sẽ có trường hợp Bộ Nội vụ bỏ qua cuộc phỏng vấn thứ hai đối với công dân của các quốc gia trong thời gian chiến tranh khẩn cấp, hoặc một số người xin tị nạn có thể được gọi lại để phỏng vấn lần thứ ba hoặc thứ tư để làm rõ các tuyên bố trước đó. Tuy nhiên, các cuộc phỏng vấn vượt quá hai lần là rất hiếm.

5. Nếu visa bị từ chối, tôi có bị giam giữ không?

• Nếu yêu cầu tị nạn của bạn bị từ chối, bạn có thể bị giam giữ. Tuy nhiên, Bộ Nội vụ không có xu hướng giam giữ ngay lập tức mà sẽ cho bạn thời gian đủ để kháng cáo quyết định từ chối tị nạn hoặc để bạn cung cấp thêm chứng cứ mới. 

6. Nếu tôi xin tị nạn và sau đó có con hoặc bạn đời, tôi cần phải xin visa gì cho họ?

• Nếu bạn đã được cấp tị nạn, con bạn sẽ được cấp phép ở lại như bạn.
  
• Nếu bạn đời của bạn đã ở trong mối quan hệ với bạn trước khi bạn xin tị nạn và họ đã được thông báo với Bộ Nội vụ từ giai đoạn ban đầu, họ cũng sẽ được cấp phép ở lại như người phụ thuộc của bạn.
  
• Tuy nhiên, nếu mối quan hệ phát sinh sau khi bạn đã được cấp tị nạn, bạn đời của bạn sẽ phải xin phép ở lại theo dạng người phụ thuộc và sẽ được cấp phép ở lại 30 tháng.

7. Thẻ tị nạn và thẻ phép làm việc là gì? Chúng có mục đích gì, trong hoàn cảnh nào được cấp và thời gian hiệu lực bao lâu?

• Bộ Nội vụ cấp thẻ Đăng ký Tị nạn (ARC) cho tất cả những người xin tị nạn để họ có thể tiếp cận dịch vụ y tế và sử dụng thẻ ARC như một giấy tờ tùy thân khi di chuyển.
  
• Thẻ này không cấp quyền làm việc hay quyền ở lại. Thẻ thường có hiệu lực trong vòng 2 năm kể từ ngày phỏng vấn ban đầu. Khi đơn xin tị nạn được quyết định, thẻ ARC sẽ hết hạn.
  
• Nếu quyết định chưa được đưa ra trong vòng 12 tháng, người xin tị nạn có thể xin phép làm việc và sẽ nhận thẻ ARC thay thế cho phép họ làm việc trong các công việc có trong danh sách nghề thiếu hụt.

8. Sau khi được cấp tị nạn, tôi có thể trở về quê hương không? Nếu tôi trở thành công dân Anh, tôi có thể về lại không?

• Khi Bộ Nội vụ công nhận một người xin tị nạn là đang bị đe dọa ở quê hương, họ sẽ được cấp tị nạn. Để đảm bảo người tị nạn không gặp nguy hiểm, họ không được phép trở về quốc gia của mình.
  
• Tuy nhiên, khi người tị nạn trở thành công dân Anh, họ có thể sử dụng hộ chiếu Anh để về lại quốc gia cũ vì lúc đó họ sẽ được hưởng sự hỗ trợ lãnh sự như một công dân Anh.

9. Sau khi nộp đơn xin tị nạn, tôi có cần trình diện định kỳ với Bộ Nội vụ không? Nếu không trình , có bị ảnh hưởng gì không?

• Nếu bạn không có yêu cầu trình diện định kỳ trước đó, bạn sẽ ít khi bị yêu cầu tham gia các buổi trình diện định kỳ.
  
• Tuy nhiên, nếu bạn có yêu cầu trình diện định kỳ hoặc các điều kiện trình là một phần của điều kiện bảo lãnh, bạn BUỘC phải tuân thủ các điều kiện này. Nếu không tuân thủ, Bộ Nội vụ có thể đưa bạn vào diện giam giữ trong khi đơn xin tị nạn của bạn đang được xem xét.

10. Phân biệt giữa kháng cáo tị nạn và yêu cầu mới là gì?

• Kháng cáo tị nạn là khi Bộ Nội vụ từ chối đơn xin tị nạn của bạn nhưng tin rằng có cơ sở cho nỗi sợ của bạn. Tuy nhiên, do thiếu chứng cứ hoặc thông tin, Bộ Nội vụ không thể quyết định cấp phép ở lại, và quyền kháng cáo sẽ được cấp. Trường hợp này sẽ được tòa án xem xét nếu có đủ cơ sở để cấp tình trạng tị nạn cho người xin tị nạn theo Công ước Người tị nạn. 
  
• Các đệ trình bổ sung, còn được gọi là yêu cầu mới, là khi một đơn xin tị nạn yếu và đã bị Bộ Nội vụ chứng nhận là rõ ràng không có cơ sở, hoặc một kháng cáo tị nạn đã bị bác bởi Tòa án Cấp 1 và người xin tị nạn có chứng cứ mới để hỗ trợ yêu cầu của mình. Người xin tị nạn có thể nộp đơn bổ sung cho Bộ Nội vụ tại Liverpool. Đơn bổ sung này phải đáp ứng tiêu chuẩn chứng cứ mà trước đó chưa được Bộ Nội vụ xem xét hoặc tính đến. Sau khi chứng cứ mới được nộp cho Bộ Nội vụ, Bộ Nội vụ sẽ quyết định xem liệu các đệ trình bổ sung có thể coi là yêu cầu mới hay không trước khi quyết định được đưa ra. 

11. Nếu tôi không khai báo có người phụ thuộc trong đơn xin tị nạn, giờ tôi đã được cấp tị nạn, liệu tôi có thể đưa người phụ thuộc sang Anh không?

• Bạn có thể đưa họ sang Vương quốc Anh nhưng không qua chương trình Đoàn tụ Gia đình. Người thân của bạn sẽ phải nộp đơn theo phụ lục FM của Quy tắc Di trú để gia nhập bạn như là người phụ thuộc và sẽ phải chịu các phí xin visa và Phụ phí Y tế Di trú. 

12. Tôi đã khai tị nạn khi lần đầu đến Anh nhưng đã không theo dõi đơn tị nạn?

• Đơn xin tị nạn của bạn sẽ được coi là bị rút lại. Bạn có thể yêu cầu Bộ Nội vụ xem xét lại đơn xin tị nạn của bạn hoặc nộp thêm chứng cứ theo tuyến đường xin tị nạn.

13. Những quyền lợi gì người xin tị nạn có trong thời gian chờ đợi quyết định?

• Trong thời gian chờ đợi quyết định từ Bộ Nội vụ, người xin tị nạn có quyền tiếp cận dịch vụ y tế qua NHS, quyền ở lại Vương quốc Anh trong khi chờ quyết định và hỗ trợ tài chính từ Bộ Nội vụ thông qua chương trình NASS. 

14. Tôi có thể xin tị nạn nếu không có chứng cứ hỗ trợ lý do tại sao tôi không thể trở về quê hương không?  Ví dụ, nếu như tôi không có chứng cứ rằng những người cho vay nặng lãi đã đe dọa đến cuộc sống của tôi?

• Ngưỡng chứng cứ đối với đơn xin tị nạn là khá thấp. Tuy nhiên, bạn cần cung cấp chứng cứ phù hợp hoặc chứng minh rằng bạn đã cố gắng hết sức để cung cấp chứng cứ hỗ trợ yêu cầu của mình.

15. Những kiểu nhà ở và hỗ trợ được cung cấp cho người xin tị nạn tại Vương Quốc Anh như thế nào?

• Bộ Nội vụ cung cấp cho người xin tị nạn tham gia chương trình NASS một khoản trợ cấp hàng tuần là £42,18 từ tháng 1 năm 2024 và cung cấp nơi ở.

16. Nếu tôi trả lời khác trong cuộc phỏng vấn tị nạn thứ hai so với lần đầu, điều này sẽ ảnh hưởng như thế nào đến đơn xin tị nạn của tôi?

• Đơn xin tị nạn thường phụ thuộc vào độ tin cậy của các lời khai và thông tin được cung cấp. Nếu có lý do hợp lý và hợp tình giải thích tại sao các câu trả lời không nhất quán, những lý do này có thể được trình bày với Bộ Nội vụ. Tuy nhiên, nếu các sự khác biệt và sự không nhất quán không được giải thích với Bộ Nội vụ, điều này sẽ dẫn đến việc từ chối đơn xin tị nạn vì người xin tị nạn không được coi là nhân chứng đáng tin cậy. Điều này cũng có thể ảnh hưởng đến các đơn xin tị nạn trong tương lai, khi người xin tị nạn không còn được coi là đáng tin cậy trong bất kỳ lời khai và thông tin nào đã cung cấp cho Bộ Nội vụ. 

17. Làm thế nào Bộ Nội vụ quyết định liệu thông tin tôi cung cấp trong cuộc phỏng vấn tị nạn thứ hai có đáng tin cậy không, đặc biệt nếu tôi không thể chứng minh bằng tài liệu?

• Đối với các đơn xin tị nạn, trách nhiệm chứng minh các sự kiện liên quan đến hoàn cảnh của bạn là thật và đáng tin cậy là của bạn. Bộ Nội vụ sẽ không quyết định liệu thông tin có đáng tin cậy hay không, mà chỉ quyết định liệu bạn có đủ thông tin đáng tin cậy để thuyết phục họ rằng bạn là người đáng tin cậy. Bộ Nội vụ cũng dựa vào thông tin hiện có về quốc gia của bạn để đánh giá sự nhất quán của chứng cứ.

18. Tôi có giấy phép làm việc, điều gì sẽ xảy ra nếu tôi bị phát hiện làm công việc không có trong danh sách nghề thiếu hụt? Điều này sẽ ảnh hưởng như thế nào đến đơn xin tị nạn của tôi? 

• Điều này sẽ không ảnh hưởng đến đơn xin tị nạn của bạn, tuy nhiên, người sử dụng lao động của bạn có thể bị phạt với một thông báo vi phạm trị giá £40,000.

19. Nếu tôi ở lại quá hạn 17 năm rồi mới xin tị nạn, Bộ Nội vụ sẽ nhìn nhận đơn xin tị nạn của tôi như thế nào? Vì một số công ty luật khác nói rằng Bộ Nội vụ sẽ không xem xét nghiêm túc vì tôi đã ở lại quá lâu, họ không tin rằng nỗi sợ hãi vẫn còn tồn tại. Vậy có phải điều này có nghĩa là gần như không thể được cấp tị nạn nếu ai đó đã ở lại quá lâu trước khi xin tị nạn?

• Điều này không đúng. Luật pháp tại Vương quốc Anh bao gồm lý luận về “sur place”, có nghĩa là những nỗi sợ trong tương lai. Đây là khi trước đây không có nỗi sợ nào khi tôi rời khỏi quê hương, nhưng nỗi sợ đó đã xuất hiện do sự thay đổi trong tình hình địa chính trị ở quốc gia của tôi. Mỗi trường hợp sẽ được đánh giá một cách công bằng dựa trên các yếu tố cụ thể của từng trường hợp.

Trường hợp thành công

Đánh giá của khách hàng